TINH THẦN ĐỘC LẬP TỰ CHỦ, TỰ LỰC, TỰ CƯỜNG CỦA VIỆT NAM TRONG CHIẾN THẮNG ĐIỆN BIÊN PHỦ - 1954

Hoa Súng

Đến năm 1953, cuộc chiến tranh xâm lược Đông Dương sang năm thứ 8 với nhiều thất bại liên tiếp đòi hỏi Pháp phải hành động tích cực hay rút khỏi Đông Dương. Đầu tháng 5/1953, Pháp cử tướng Hăng-ri Na-va chỉ huy quân đội viễn chinh Pháp ở Đông Dương. Ngay sau đó, “kế hoạch Na-va” được Pháp trình và Mỹ miễn cưỡng chấp nhận. Tuy vậy, “Sau khi ép được Pháp chính thức hứa quyết tâm thực hiện “kế hoạch Na-va”, tháng 9/1953, chính quyền Mỹ đồng ý viện trợ quân sự cho Pháp thêm 355 triệu đôla”(7). Theo kế hoạch của Na-va, Quân đội Pháp trong Thu Đông năm 1953 sẽ phòng ngự chiến lược ở miền Bắc, Xuân 1954 tấn công chiến lược ở miền Nam, Thu Đông 1954 chuyển lực lượng cơ động chiến lược ra Bắc Bộ, thực hiện tiến công chiến lược giành thắng lợi quân sự to lớn, buộc Việt Nam phải đàm phán trong tình thế có lợi cho Pháp trong thời gian 18 tháng. Nếu Việt Nam không theo điều kiện của Pháp thì chúng sẽ tấn công tiêu diệt chủ lực ta. “Kế hoạch Na-va” được chính giới Pháp - Mỹ đánh giá cao, là một “kế hoạch táo bạo, kiên quyết, có cơ sở vững chắc”; “cho phép hy vọng đủ mọi điều”.

Trước âm mưu mới của địch, chúng ta chủ động chia cắt, phá vỡ khối cơ động tập trung, điều động từng bộ phận chủ lực địch ra các hướng khác nhau, chọn những hướng thuận lợi để tiêu diệt chúng. Những thắng lợi bước đầu của Việt Nam buộc Na-va phải cho quân chiếm lĩnh Điện Biên Phủ, xây dựng thành “cái bẫy”, “máy nghiền nát Việt Minh”. Trong một thung lũng rộng với đáy là một dải đồng bằng dài 16 km, rộng 9 km bằng phẳng có nhiều quả đồi, có quả đồi cao tới 250m, Na-va đã xây dựng một tập đoàn cứ điểm quân sự có dây thép gai và boongke liên hoàn. Bố trí 12 tiểu đoàn chính quy và 7 đại đội bộ binh có máy bay, xe tăng và pháo binh yểm trợ, “... kế hoạch của Na-va làm cho Điện Biên Phủ trở thành một cái “máy nghiền” quân đoàn tác chiến của Việt Minh”(1).

 

 

Trước kẻ thù mạnh như vậy, Việt Nam đã quyết tâm chiến đấu chống lại kẻ thù xâm lược bằng tất cả sức mạnh mà dân tộc Việt Nam có được. Trong chiến dịch này có sự giúp đỡ về vật chất, về chính trị, ngoại giao và tham mưu, huấn luyện quân sự của Trung Quốc và Liên Xô, nhưng yếu tố quyết định thắng lợi trước hết là nhờ tinh thần độc lập, tự chủ và lựa chọn cách đánh của Việt Nam, đặc biệt là tinh thần quyết chiến quyết thắng của quân đội và nhân dân Việt Nam dưới sự lãnh đạo của Đảng Lao động Việt Nam, đứng đầu là Chủ tịch Hồ Chí Minh, do Đại tướng Võ Nguyên Giáp - Tổng Tư lệnh Quân đội Nhân dân Việt Nam trực tiếp chỉ huy mặt trận Điện Biên Phủ.

Trong điều kiện rất khó khăn, gian khổ một quân đội xuất phát điểm từ “gậy tầm vông, giáo mác” lần đầu tiên đánh “công kiên” chống lại một đội quân nhà nghề có đủ vũ khí và phương tiện chiến tranh hiện đại, lại được Mỹ giúp sức. Chiến trường xa hậu phương tới hơn 500 km, phương tiện kém, đường sá xấu lại bị kẻ địch thường xuyên bắn phá, thời tiết không thuận lợi là những khó khăn lớn nhất, đầu tiên trong việc bảo đảm để bộ đội có đủ cơm ăn, đạn bắn. Tuy nhiên, từ khát vọng hòa bình, độc lập, tự do với tinh thần tự lực, tự cường của đân tộc Việt Nam được thể hiện rõ nét trong công tác chuẩn bị và thực hành Chiến dịch Điện Biên Phủ cả trong đường lối lãnh đạo, chỉ đạo. Theo báo cáo ban đầu, xét so sánh địch - ta thì phương châm “đánh nhanh, thắng nhanh” có thể thu được thắng lợi nhưng thực tế trên chiến trường cho thấy phương châm đánh nhanh không chắc thắng, vì vậy, “đánh chắc, tiến chắc” là phương châm nhất định thắng theo Chỉ thị của Trung ương. Đây là một quyết định khó khăn nhưng mang đậm tính độc lập, tự chủ, kế tục truyền thống “biết mình, biết người, trăm trận trăm thắng” của ông cha ta.

Sức mạnh tổng hợp của dân tộc, cả nước dồn sức vào trận đọ sức quyết chiến chiến lược hòng kết thúc chiến tranh Việt Nam đã huy động toàn dân, toàn quân với số lượng 261.453 dân công với trên 18.301.570 ngày công, 25.056 tấn gạo, 907 tấn thịt, 917 tấn lương thực khác, 20.991 xe đạp thồ, 11.800 mảng nứa và 500 ngựa thồ đã được huy động. Liên khu Việt Bắc đóng góp 5.229 tấn gạo, 454 tấn thịt, 226 tấn thực phẩm khác, 36.519 nhân công, 8.065 xe đạp thồ; Liên khu III: 1.712 xe đạp thồ; Liên khu IV: 9.052 tấn gạo, 640 tấn thực phẩm khác, 186.714 dân công, 11.214 xe đạp thồ; khu Tây Bắc: 7.311 tấn gạo, 389 tấn thịt, 31.819 dân công; 11.800 mảng nứa và 500 ngựa thồ; lưu vực Nậm Hu, Thượng Lào: 2.000 tấn gạo(2). Như vậy, chúng ta đã thực hiện thắng lợi quyết định của Bộ Chính trị: “Toàn dân, toàn Đảng và Chính phủ nhất định đem toàn lực chi viện Chiến dịch Điện Biên Phủ và nhất định làm mọi việc cần thiết để giành toàn thắng cho chiến dịch này”(3). Sau 56 ngày đêm “khoét núi, ngủ hầm, mưa dầm, cơm vắt” chúng ta đã đập tan tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ của quân đội Pháp và bè lũ tay sai. Đó là bản anh hùng ca của một cuộc chiến tranh thần kỳ mà chiến công tiêu biểu của nó - trận Điện Biên Phủ vĩ đại - đã được ghi vào lịch sử dân tộc như một Bạch Đằng, một Chi Lăng hay một Đống Đa trong thế kỷ XX và đã đi vào lịch sử thế giới như một chiến công chói lọi đột phá thành trì của hệ thống nô dịch thuộc địa của chủ nghĩa đế quốc”(4).

Thắng lợi của Chiến dịch Điện Biên Phủ mãi mãi là chiến công chói ngời, một mốc son mới trong lịch sử dựng nước và giữ nước của dân tộc Việt Nam, là bài học lịch sử không bao giờ quên của các thế lực xâm lăng./.

-----------------------------------

(1) Điện Biên Phủ nhìn từ phía bên kia, Nxb. Quân đội nhân dân, H, 1994, tr.31.
(2) Xem: Công tác hậu cần chiến dịch Điện Biên Phủ, Ban Khoa học hậu cần, Tổng cục Hậu cần xuất bản, 1979, tr.554.

(3) Văn kiện Đảng: Toàn tập, Nxb. Chính trị quốc gia, H, 2001, t.15, tr.88.

(4) Lê Duẩn: Dưới lá cờ vẻ vang của Đảng, vì độc lập tự do, vì chủ nghĩa xã hội, tiến lên giành những thắng lợi mới, Nxb. Sự thật, H, 1970, tr.50.