SỰ CHỈ ĐẠO CỦA ĐẢNG TRONG CUỘC TIẾN CÔNG CHIẾN LƯỢC VÀ CHIẾN DỊCH TRỊ - THIÊN XUÂN HÈ NĂM 1972

 Trung Lập

Sau nhiều thất bại nặng nề trên chiến trường miền Nam từ những năm 1970 - 1971, chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ đứng trước nguy cơ phá sản. Mỹ - ngụy điên cuồng mở rộng chiến tranh ra toàn khu vực Đông Dương bằng các cuộc hành quân càn quét quy mô lớn, tập trung đánh phá vùng đồng bằng đông dân ở miền Trung, Nam Bộ và một số khu vực khác thuộc vùng sâu, vùng xa, miền núi… nhằm đẩy lùi lực lượng chủ lực của ta ra xa các trung tâm đầu não, các địa bàn chiến lược quan trọng của chúng, giành lại quyền chủ động trên chiến trường. Ngoài ra, chúng còn huy động một lực lượng lớn không quân, lục quân đánh phá ác liệt trên con đường vận tải chiến lược Trường Sơn hòng chặn đứng nguồn chi viện của hậu phương lớn miền Bắc xã hội chủ nghĩa cho tiền tuyến lớn miền Nam.

Trong quá trình diễn ra chiến dịch, địch có sức cơ động cao, có nhiều khả năng chuyển hóa so sánh lực lượng từ yếu thành mạnh trong thời gian ngắn, nên khi chọn Trị - Thiên là hướng tiến công chủ yếu, Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương đã tính đến khả năng đối phó của địch khi chúng ta không còn giữ được yếu tố bất ngờ. Từ đó Bộ Chính trị và Quân ủy Trung ương chỉ đạo các đơn vị, bộ đội ta sử dụng chiến thuật phối hợp hỏa lực và vận động, dùng pháo binh, xe tăng dẫn đầu đánh tan những vị trí địch yếu. Bằng cách đánh hiệp đồng binh chủng, làm cho địch hoàn toàn lâm vào bị động, bất ngờ nhanh chóng bị tan rã khi ta tiến công.

Sau khi ta giải phóng Quảng Trị, trước yêu cầu về chính trị, Mỹ - ngụy vẫn cố gắng tập trung lực lượng lớn để tổ chức những cuộc tiến công mới nhằm tái chiếm lại địa bàn đã mất. Qua phân tích tình hình Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương tiếp tục chỉ đạo phương hướng chuyển chiến dịch vào phòng ngự.

Cuộc tiến công chiến lược năm 1972 nói chung, chiến dịch tiến công Trị - Thiên nói riêng đã hoàn thành thắng lợi nhiệm vụ chiến lược đề ra, giải phóng hoàn toàn tỉnh Quảng Trị, chuẩn bị sẵn sàng phối hợp cùng các lực lượng tại chỗ tiến công giải phóng Thừa Thiên. Cuộc tiến công chiến lược của ta đã làm cho Mỹ - nguỵ hoàn toàn bất ngờ cả về chiến lược, chiến dịch và chiến thuật, buộc địch phải phân tán lực lượng, bị động đối phó và chịu những thiệt hại nặng nề. Thắng lợi đó đã giáng một đòn mạnh vào chiến lược “Việt Nam hóa chiến tranh” của Mỹ và đặt nó trước nguy cơ phá sản hoàn toàn. Cuộc tiến công chiến lược năm 1972 đã tiêu diệt nhiều sinh lực địch, giải phóng một vùng đất đai rộng lớn, tạo nên bước chuyển biến nhanh chóng về cục diện chiến trường, làm thay đổi tương quan so sánh lực lượng có lợi cho ta; đồng thời, mở ra thế mới cho mặt trận đấu tranh ngoại giao của ta trên trường quốc tế, tạo thuận lợi cho ta phát triển thế tiến công trong những tháng cuối năm 1972 ở cả hai miền Nam - Bắc, giành thắng lợi quyết định, buộc Mỹ phải ký Hiệp định Paris (27/01/1973) chấm dứt chiến tranh, lập lại hòa bình ở Việt Nam. Thắng lợi đó khẳng định sự lãnh đạo, chỉ đạo kiên quyết, sáng tạo của Đảng ta trong đánh giá tình hình, chuẩn bị chiến trường, xây dựng kế hoạch tác chiến chiến lược, điều chỉnh lực lượng; trong đó, điển hình là nghệ thuật chuyển hướng tác chiến chiến lược. Những kinh nghiệm quý báu trong cuộc tiến công chiến lược năm 1972 được Đảng ta tiếp tục kế thừa, vận dụng sáng tạo, linh hoạt, góp phần giành thắng lợi từng bước, tiến tới giành thắng lợi hoàn toàn, kết thúc vẻ vang cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

Chiến tranh bảo vệ Tổ quốc trong tương lai (nếu xảy ra) đối với nước ta sẽ hết sức ác liệt và có những đặc điểm mới. Đó sẽ là cuộc chiến tranh nhân dân bảo vệ Tổ quốc phát triển ở trình độ cao. Với sự chuẩn bị mọi mặt ngay từ thời bình; đó là xây dựng nền quốc phòng toàn dân gắn với nền an ninh nhân dân cả về lực lượng, tiềm lực, thế trận; xây dựng khu vực phòng thủ…, chúng ta sẽ có những thuận lợi hết sức cơ bản, nhưng đồng thời cũng có những khó khăn do kẻ thù sử dụng vũ khí, trang bị, phương tiện công nghệ cao với phương thức tác chiến mới… Vì vậy, vấn đề then chốt của sự nghiệp cách mạng Việt Nam là phải giữ vững và tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với quốc phòng, an ninh, bảo vệ Tổ quốc, đẩy mạnh xây dựng lực lượng vũ trang nhân dân, Quân đội nhân dân vững mạnh, tiếp tục nghiên cứu phát triển khoa học quân sự, vận dụng sáng tạo những kinh nghiệm trong chiến tranh giải phóng, trong đó có cuộc tiến công chiến lược năm 1972 và chiến dịch Trị - Thiên phù hợp với điều kiện mới để giành thắng lợi là điều hết sức quan trọng, cần thiết./.